Risico’s voor de gezondheid zijn zeer laag
Asbest is vooral gevaarlijk voor de gezondheid wanneer het wordt ingeademd bij herhaalde, langdurige blootstelling (chronische blootstelling) of acuut bij zeer hoge concentraties. Dan kan het op een termijn van tientallen jaren kanker veroorzaken zoals longvlieskanker. Asbest inslikken via de mond houdt geen risico’s in voor de gezondheid
Spelen met of in speelzand waar asbest in zou zitten, resulteert niet in langdurige blootstelling. Het risico om via die weg asbest in te ademen is zeer laag.
Het risico op gezondheidsproblemen via contact met eventueel vervuild speelzand is dus zeer laag. Niettemin is het aangewezen een aantal voorzorgsmaatregelen te nemen.
Gezondheidsadviezen voor speelzand
- Speel voorlopig niet met of in kinderspeelzand.
- Het gaat hierbij over het speelgoedproduct speelzand, dat je koopt in (online) speelgoedwinkels, zoals magnetisch zand, zand in zandtafels en knutselsets.
- Verpak dergelijk speelzand luchtdicht in twee zakken en sluit de zakken af met tape.
- Als het product nog in de oorspronkelijke verpakking zit, laat het dan daar in zitten en verpak dit op dezelfde manier.
- Leg het aan de kant tot er meer gegevens bekend zijn over welke producten mogelijk asbest bevatten.
- Of breng het speelzand naar het containerpark.
- Losliggend speelzand zamel je in met natte doeken en bevochtig deze eerst, bijvoorbeeld met een plantenverstuiver (verpak de gebruikte natte reinigingsdoeken mee bij het ingezamelde speelzand). Gebruik in geen geval een stofzuiger!
- Grotere hoeveelheden, bijvoorbeeld van scholen, worden best verdeeld over kleinere verpakking die makkelijk gedragen kunnen worden.
Spelen in zandbakken en ander zand
Momenteel gaat het eventuele risico op asbest in speelzand, en enkel over het speelgoedproduct speelzand dat je in (online) speelgoedwinkels kan kopen. De aanbevelingen gelden dus voor commercieel speelzand, zoals gekleurd, magnetisch en knutselzand, dat vaak in kleine verpakkingen (online) wordt verkocht.
In vaste zandbakken buiten en in speeltuinen wordt doorgaans geen speelzand gebruikt, maar zand zoals dat gebruikt wordt als bouwmateriaal en dat doorgaans van lokale Europese origine is. Voor het natuurlijk zand dat gewoonlijk wordt gebruikt in zandbakken van openbare of particuliere speelplaatsen zijn er geen aanwijzingen voor een verhoogd risico.
Er zijn daarom geen voorzorgsadviezen over spelen in zandbakken of speeltuinen. Deze kunnen normaal gebruikt worden.
Twijfel je aan de oorsprong van het zand in een zandbak, dan kan je ervoor kiezen om die voorlopig niet te gebruiken.
Als je een (kleine of tijdelijke) zandbak gevuld hebt met speelzand uit een speelgoedwinkel, gelden uiteraard de adviezen voor speelzand.

